Yurt Dışından Türkiye'de Boşanma Davası Açılabilir mi?

Yurt Dışında Yaşayan Kişi Türkiye'de Boşanabilir mi?

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları, koşulları varsa Türkiye'de boşanma davası açabilir. Tarafların yurt dışında ikamet ediyor olması, Türk mahkemelerinde dava açılmasına tek başına engel değildir. Uygulamada belirleyici olan; tarafların vatandaşlığı, Türkiye'deki yerleşim yeri kaydı ve dosyanın hangi mahkemede görüleceğine ilişkin yetki kurallarıdır.

Yetki bakımından kural olarak eşlerin son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer ya da davalının yerleşim yeri mahkemesi gündeme gelir. Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan hâllerde ise milletlerarası yetkiye ilişkin özel kurallar uygulanır. Bursa nüfusuna kayıtlı veya Bursa'da yerleşim yeri bulunan pek çok aile için dosya Bursa aile mahkemelerinde görülür.

Bazı kişiler bulundukları ülkede boşanmayı tercih eder. Bu durumda dava yurt dışında görülür, ancak kararın Türkiye'de sonuç doğurması için ayrı bir adım gerekir. Bu konuya aşağıda tanıma ve tenfiz başlığında değinilmiştir.

Anlaşmalı ve Çekişmeli Boşanma Arasındaki Fark

Anlaşmalı boşanma, evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, tarafların birlikte başvurması veya bir tarafın diğerinin davasını kabul etmesi ve boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu konusunda anlaşmaya varılması hâlinde gündeme gelir. Bu yolda hazırlanan protokolün kapsamı belirleyicidir; nafaka, velayet, kişisel ilişki ve mal paylaşımı açıkça düzenlenmelidir.

Çekişmeli boşanmada ise taraflar boşanma iradesinde ya da sonuçlarında anlaşamaz. Bu dosyalarda tanık dinlenir, deliller toplanır, gerektiğinde uzman incelemesi yapılır. Doğal olarak çekişmeli dosyalar daha uzun sürer ve yurt dışında yaşayan taraf bakımından tebligat ile duruşma planlaması daha fazla önem taşır.

Protokolün nasıl kurgulanması gerektiğine ilişkin ayrıntılar için anlaşmalı boşanmada protokolün önemi yazımızı inceleyebilirsiniz.

Boşanma Vekâletnamesinde Nelere Dikkat Edilir?

Boşanma dosyalarında vekâletnamenin fotoğraflı düzenlenmesi aranır. Yurt dışında yaşayanlar bu belgeyi genellikle Türk konsolosluğunda düzenletir. Vekâletname metninde boşanma davası açma ve takip yetkisinin yanı sıra, dosyanın gerektirebileceği özel yetkilerin de bulunması gerekir.

Eksik yetki, dosyanın ortasında yeni bir vekâletname alınmasını gerektirir ve bu da yeni bir konsolosluk randevusu anlamına gelir. Bu nedenle metnin dosyayı yürütecek avukat tarafından hazırlanması pratik bir çözümdür. Vekâletname sürecinin ayrıntıları için konsolosluk vekâletnamesi makalemize bakabilirsiniz.

• Fotoğraflı düzenlenmiş olması
• Boşanma davası açma, takip ve gerekli hâllerde sulh yetkisi
• Nafaka, velayet ve tazminat taleplerine ilişkin usul işlemleri
• Tebligatların vekile yapılabilmesine imkân veren düzenleme
• Tanıma-tenfiz talebi gündeme gelebilecekse buna ilişkin yetki

Duruşmaya Katılmak Gerekir mi?

Bu soruya kesin bir 'gerekmez' yanıtı vermek doğru olmaz. Çekişmeli dosyalarda taraf vekil aracılığıyla temsil edilebilir; ancak mahkeme, tarafın bizzat dinlenmesine karar verebilir. Anlaşmalı boşanmada ise kural olarak hâkimin tarafları bizzat dinlemesi ve iradelerini serbestçe açıkladığına kanaat getirmesi aranır.

Uygulamada, yurt dışında yaşayan tarafların duruşma günlerinin izin dönemine denk getirilmesi talep edilebilir; bazı hâllerde ses ve görüntü nakli yoluyla katılım imkânı gündeme gelebilir. Bu imkânların uygulanıp uygulanmayacağı mahkemenin takdirine ve teknik koşullara bağlıdır.

Bu nedenle dosyanın başında şu soru netleştirilir: hangi aşamada bizzat huzur beklenmektedir? Bu planlama yapıldığında, gereksiz seyahatlerin ve ertelenen duruşmaların önüne geçilebilir.

Nafaka, Velayet ve Tazminat Talepleri

Boşanma davası yalnızca evliliğin sona ermesinden ibaret değildir. Velayet, çocukla kişisel ilişki, iştirak nafakası, yoksulluk nafakası, maddi ve manevi tazminat ile mal rejiminin tasfiyesi aynı süreç içinde ya da ayrı dosyalarda görülebilir.

Yurt dışında yaşayan ailelerde velayet ve kişisel ilişki başlığı ayrı bir hassasiyet taşır. Çocuğun yurt dışında yaşaması, okul takvimi, seyahat masrafları ve iki ülke arasındaki uygulama farkları düzenlemenin içeriğini etkiler. Kişisel ilişki takviminin gerçekçi kurgulanması, sonradan doğacak uyuşmazlıkları azaltır.

Aile hukuku dosyalarındaki hizmet başlıklarını Bursa aile hukuku çalışma alanı sayfasında inceleyebilirsiniz.

Yurt Dışında Alınan Boşanma Kararının Türkiye'de Tanınması

Yabancı bir mahkemede verilen boşanma kararı, Türkiye'de kendiliğinden sonuç doğurmaz. Nüfus kaydının güncellenmesi ve kararın Türkiye'de hüküm ifade etmesi için kural olarak tanıma veya tenfiz yoluna başvurulur. Tanıma, kararın Türkiye'de kesin hüküm ve kesin delil etkisi kazanmasını; tenfiz ise nafaka gibi icra edilebilir sonuçların uygulanmasını sağlar.

Belirli koşulların sağlandığı hâllerde, yabancı boşanma kararlarının nüfus kütüğüne tescili için idari bir başvuru yolu da gündeme gelebilir. Hangi yolun uygun olduğu; kararın içeriğine, kesinleşme durumuna, tarafların birlikte başvurup başvurmadığına ve belgelerin usulüne uygunluğuna göre belirlenir.

Tanıma işlemi yapılmadığında kişi Türkiye kayıtlarında evli görünmeye devam eder. Bu durum yeniden evlenme, miras ve nüfus işlemlerinde sorun doğurabileceğinden, kararın kesinleşmesinin ardından bu adımın ertelenmemesi önerilir.

Bursa Gurbetçi Avukat ile Süreç Takibi

Yurt dışında yaşayanlar için boşanma avukatı desteğinin ana işlevi, mesafeden kaynaklanan aksaklıkları yönetmektir. Tebligatların karşılanması, duruşma günlerinin takibi, delillerin zamanında sunulması ve kararın kesinleştirilmesi bu kapsamdadır.

Bursa gurbetçi hukuk kapsamında yürütülen boşanma dosyalarında iletişim çevrim içi sürdürülür; belgeler dijital ortamda paylaşılır, duruşma sonuçları yazılı olarak bildirilir. Hizmet başlıklarının tamamı Bursa Gurbetçi Hukuk sayfamızda yer alır.

Boşanma dosyalarının süresi ve sonucu; tarafların tutumuna, delil durumuna ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. Bu nedenle sonuç veya süre garantisi verilmez; dosyaya özgü değerlendirme ilk görüşmede paylaşılır.

İlgili mevzuat ve kaynaklar

• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu
• 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
• 7201 sayılı Tebligat Kanunu

Yazar

Av. Kutay Onat Akdağ

Bursa'da serbest avukat olarak faaliyet göstermektedir. Aile, ceza, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarındaki dosyaları yürütür.

Sıkça sorulan sorular

Genel bilgilendirme

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz ve boşanma dosyalarında sonuç ya da süre taahhüdü içermez. Duruşmaya katılım dâhil pek çok konu dava türüne ve mahkemenin değerlendirmesine göre değişebileceğinden, kendi dosyanız için bir avukatla görüşmeniz gerekir.